ÖZENLİ VE DEĞERLİ BİR HAYATIN ARDINDAN…

Cinuçen Tanrıkorur…

Bestekâr, güftekâr, dünyaca tanınan bir ud virtüözü… Türkiye’nin yetiştirdiği önemli sanatçılardan, kültür ve gönül insanlarından biri.

Benim için ise bütün bu sıfatların ötesinde, 1991 yılında Müjdat Gezen Sanat Merkezi’nde tanıdığım, 1996 yılında mezun oluncaya kadar öğrencisi olduğum, sanatından, bilgisinden ve insanlığından çok şey öğrendiğim kıymetli hocamdır.

Aradan yıllar geçti.

Hocamızı kaybedeli de uzun yıllar oldu.

Fakat bazı insanlar vardır; zaman onları bizden uzaklaştırmaz. Tam tersine, yıllar geçtikçe hatıraları daha da kıymetlenir.

Cinuçen Tanrıkorur da benim için böyle bir isimdir.

Şimdi, kıymetli eşi Barihüda Tanrıkorur Hanımefendi tarafından derlenen ve Haliç Üniversitesi yayınları arasında iki cilt halinde yayımlanan anılar kitabını elime aldığımda, yıllar öncesine yeniden döndüm.

Bu kitap yalnızca büyük bir sanatçının hayatını anlatmıyor.

Cinuçen Tanrıkorur’un hayatına dokunan insanların hafızalarında bıraktığı izleri de yaşatıyor.

Öğrencilerinin, sanatçı dostlarının, çalışma arkadaşlarının ve yakınlarının kaleme aldığı anılar, onu farklı yönleriyle yeniden karşımıza çıkarıyor.

Naçizane benim de 511-517. sayfalar arasında, okul yıllarında hocamla yaşadığım anıları paylaşma fırsatı bulmam benim için büyük bir onur ve mutluluk.

Bu imkânı bana sağlayan Barihüda Tanrıkorur Hanımefendi’ye gönülden teşekkür ediyorum.

Çünkü bu çalışma, ömrünü sanatına, uduna ve Türk mûsıkîsine adamış büyük bir sanat ve gönül insanına karşı duyulan vefanın anlamlı bir eseri olmuş.

“NİJAT” ADIMI BANA VEREN HOCAM

Cinuçen Hoca idealist, titiz ve öğretme aşkıyla yaşayan bir eğitimciydi.

Onun derslerine girdiğinizde yalnızca musiki öğrenmezdiniz.

Dili öğrenirdiniz. Kelimeleri öğrenirdiniz. Kültürü, tarihi, düşünmeyi ve anlamayı öğrenirdiniz.

Çünkü o, anlattığı hiçbir şeyi yüzeysel bırakmazdı.

Bir kelimeyi anlatırken köküne iner, anlamını araştırır, tarih içindeki yolculuğunu anlatırdı. Türkçeye olan sevgisi ve kelimelere gösterdiği hassasiyet, derslerinin her anına yansırdı.

İlk dersimizi hiç unutmuyorum.

Öğrenciler sırayla ayağa kalkıyor, isimlerini, yaşlarını ve nereden geldiklerini söylüyordu.

Sıra bana geldi.

“Nejat Ayvaz, 22 yaşındayım. Tekirdağ’dan geldim” dedim.

Tam yerime oturacaktım ki hocam seslendi:

“Nejat… İsminin anlamını biliyor musun?”

“Hayır hocam” dedim.

Bir anda:

“Nijat… Ah Nijat! Yirmi iki yıldır yanlış ve uydurulmuş bir isimle nasıl yaşadın?”

Şaşırmıştım.

Sonra tahtaya geçti. Farsça harflerle kelimeyi yazdı ve ismimin kökünü anlatmaya başladı.

Kelimenin nereden geldiğini, ne anlama geldiğini ve köklerini tek tek açıkladı.

Ben ise büyük bir dikkatle onu dinliyordum.

Dersin sonunda bana dönerek:

“Ben olsam böyle bir isimle yaşamazdım. Senin adın kök olarak Nijad…” dedi.

O gün hocamın anlattıkları bende öylesine derin bir iz bıraktı ki, o günden sonra ismimi günlük hayatımda, yazılarımda ve gazetelerde “Nijat” olarak kullanmaya başladım.

Yıllar sonra, 2005 yılında nüfus kaydındaki “Nejat” ismimi de “Nijat” olarak değiştirdim.

Bugün geriye dönüp baktığımda, bu değişikliğin yalnızca bir isim değişikliği olmadığını düşünüyorum.

Çünkü o isim bana, hayatımın önemli bir döneminde karşıma çıkan hocam tarafından yeniden anlamlandırılmıştı.

Cinuçen Tanrıkorur benim yalnızca hocam değil, aynı zamanda isim babamdır.

BİR KELİMEDEN BİR HAYAT DERSİNE…

Cinuçen Hoca’nın öğretme biçimi bambaşkaydı.

Kelimeyi söyler, köküne inerdi.

Makamı anlatır, tarihini anlatırdı.

Bir eseri öğretirken yalnızca notasını değil, ruhunu da anlatırdı.

Onun derslerinde musiki, sadece seslerden ve makamlardan ibaret değildi.

Musiki bir kültürdü. Bir medeniyetti. Bir hafızaydı. Bir gönül işiydi.

Bu yüzden ondan öğrendiklerimiz yalnızca nota defterlerinde kalmadı.

Hayatımıza da yayıldı.

Onun kelimeleri, anlatış biçimi, titizliği ve sanata bakışı yıllar sonra bile hafızamızda yaşamaya devam etti.

MUSİKİYİ KULAĞIMIZLA DEĞİL, GÖNLÜMÜZLE DİNLEMEYİ ÖĞRETTİ

Cinuçen Tanrıkorur’un uduna olan bağlılığı başkaydı.

Ud adeta onun bedeninin bir parçasıydı.

Parmakları tellere dokunduğunda yalnızca bir eser icra edilmez, insanın ruhuna dokunan başka bir dünya ortaya çıkardı.

Onun nağmelerinde ses kadar duygu da vardı.

Musikiyi yalnızca dinlemeyi değil, hissetmeyi öğretti bize.

Belki de bu yüzden, aradan bunca yıl geçmesine rağmen onun derslerini ve sohbetlerini hatırladığımızda yalnızca söylediklerini değil, bizde bıraktığı duyguyu da hatırlıyoruz.

YILLAR GEÇTİ, HATIRALAR ESKİMEDİ

Hayatta insan kaç kez böyle bir gönül insanıyla karşılaşır?

Cinuçen Hoca, bildiklerini kendisine saklamayan, öğrendiğini paylaşmayı bir görev bilen bir insandı.

Gönlü zengindi.

Bilgisi derindi.

Sanatı büyüktü.

Ama bütün bunların yanında, insana dokunan bir tarafı vardı.

Onun evine gitme, kendisinden ders alma ve Müjdat Gezen Sanat Merkezi’ndeki eğitimlerine katılma fırsatını yakalamış olmak, hayatımın en kıymetli hatıraları arasında yer alıyor.

Bugün yıllar sonra bile onun sesini, kelimelerini ve ders anlatırkenki heyecanını hatırlayabiliyorum.

Çünkü bazı öğretmenler yalnızca ders vermez.

İnsanın hayatına dokunur.

Cinuçen Tanrıkorur da benim hayatıma dokunan o nadir insanlardan biriydi.

BİR KİTAP, BİR GÖNÜL MECLİSİ

Barihüda Tanrıkorur Hanımefendi’nin hazırladığı bu iki ciltlik anılar çalışmasını bu nedenle çok değerli buluyorum.

Çünkü o yalnızca bir kitabı ortaya çıkarmadı.

Cinuçen Tanrıkorur’un etrafında oluşmuş kocaman bir gönül meclisini yeniden buluşturdu.

Yıllar önce yaşanmış hatıralar yeniden dile geldi.

Unutulmaya yüz tutmuş sohbetler, karşılaşmalar ve dostluklar yeniden hayat buldu.

Böylece Cinuçen Hoca’nın yalnızca besteleri değil, insanlarda bıraktığı izler de gelecek kuşaklara aktarılmış oldu.

İYİ Kİ YOLLARIMIZ KESİŞMİŞ

Bugün geriye dönüp baktığımda, hayatın bana sunduğu en kıymetli armağanlardan birinin Cinuçen Tanrıkorur’u tanımak olduğunu düşünüyorum.

Onun öğrencisi olmak…

Ondan musiki öğrenmek…

Kelimelere ve kültüre onun penceresinden bakmak…

Ve yıllar sonra hâlâ onun hatıralarını taşıyor olmak…

Bütün bunlar benim için büyük bir onur.

Allah’a şükrediyorum ki böyle özel bir insanla hayatımın bir döneminde karşılaşmayı bana nasip etti.

Hocam Cinuçen Tanrıkorur’u rahmetle, minnetle ve hiç eksilmeyen bir sevgiyle anıyorum.

Mekânı cennet, ruhu şad olsun.

Musikiyi bizlere aşkla öğretti.

Biz de onu, o aşkla ve hiç unutmayacağımız hatıralarla anmaya devam edeceğiz.

Nijat Ayvaz

Cinuçen Tanrıkorur Kimdir?

Cinuçen Tanrıkorur (1938–2000), Türk mûsıkîsinin önemli bestekârlarından, ud virtüözlerinden ve kültür adamlarından biridir. Müziğe çok küçük yaşlarda başlayan Tanrıkorur, 14 yaşında beste yapmaya, 18 yaşında ud çalmaya başladı. İtalyan Lisesi ve Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Yüksek Mimarlık Bölümü’nü bitirdi.

TRT’de çeşitli görevlerde bulunan, Konya Selçuk Üniversitesi Müzik Eğitimi Bölümü’nü kuran Tanrıkorur; bestekârlığının yanı sıra ud icracılığı, musiki eğitimi ve yazılarıyla da Türk kültür hayatına önemli katkılar sundu. Şedd-i Sabâ, Gülbûse ve Zâvil-Aşîran makamlarını terkib etti; yüzlerce eser besteledi ve Türk mûsıkîsi üzerine kitaplar kaleme aldı.

28 Haziran 2000’de İstanbul’da hayatını kaybeden Cinuçen Tanrıkorur, geride eserleri, öğrencileri ve kendisini tanıyanların unutulmaz hatıralarını bıraktı.

O sadece bir bestekâr ve ud virtüözü değil, Türk mûsıkîsine ömrünü adamış büyük bir kültür insanıydı.